چسبندگی ریه و علائم آن
چکیده
چسبندگی ریه یک بیماری ریوی است که در آن بافت ریه سفت و ضخیم میشود. در این صورت ریه کارایی خود را از دست میدهد. این بیماری را با نام دیگری از قبیل فیبروز ریوی میشناسند. زمانی که چسبندگی ریه به اوج خود برسد نفس های شما کوچکتر و کمتر خواهد شد.
چسبندگی ریه یک بیماری ریوی است که در آن بافت ریه سفت و ضخیم میشود. در این صورت ریه کارایی خود را از دست میدهد. این بیماری را با نام دیگری از قبیل فیبروز ریوی میشناسند. زمانی که چسبندگی ریه به اوج خود برسد نفس های شما کوچکتر و کمتر خواهد شد.
علت چسبندگی ریه
بر اساس مطالعات انجام شده هنوز علت مشخصی برای بیماری فیبروز ریوی تشخیص داده نشده است. اما به گفته برخی از محققین دلایل ویروسی و ژنتیکی عامل چسبندگی ریه هستند. البته برای اثبات این فرضیه هنوز هیچ گواهی وجود ندارد.
با توجه به اینکه دلیل قطعی برای چسبندگی ریه وجود ندارد اما التهاب مزمن یکی از عوامل بروز این بیماری است. التهاب سبب شروع آسیب و در نهایت فیبروز ریوی میشود. در فیبروز ریوی ساختمان و عمل سطوح تبادل گازی مختل خواهد شد.
در مراحل ابتدایی این بیماری سلول های التهابی داخل آلوئولی به وجود میآیند. با پیشرفت بیماری کلاژن وسیع و فیبروبلاستها فضاهای بینابینی را پر میکنند. در نهایت با مزمن شدن بیماری دیوارهای آلوئول تخریب شده و کیسه های لانه زنبوری جای آنها را میگیرند.
علائم چسبندگی ریه
از علائم معمول و شایع فیبروز تنفسی تنگی نفس و سرفه های خشک و کوتاه است. در طب سنتی برای درمان سرفه از عرقیات گیاهی مانند عرق خارشتر، عرق سنبل الطیب و عرق شیرین بیان استفاده می شود. تحقیقات نشان می دهد این عرقیات گیاهی به تقویت و بهبود عملکرد ریه کمک شایانی می کند.
در برخی مواقع سرفه ها شدید و ناگهانی میشوند. اغلب بیماران این علائم را چندین ماه یا سال ها قبل از پیگیری های پزشکی داشته اند. معمولاً کراکل های بازدمی در سمع ریه ها به ویژه در قاعده ها شنیده میشوند.
زمانیکه راه های هوایی مستحکم شوند صدای تنفسی برونشیال شنیده میشوند. فرد مبتلا موقع فعالیت دچار تنفس های سریع و کوتاه خواهد شد. در بیشتر از ۴۰ درصد بیماران فیبروز تنفسی چماقی شدن انگشتان وجود دارد. در برخی افراد سیانوز و افزایش فشار خون ریوی اتفاق میافتد. موقع پیشرفت بیماری علائم هیپوکسی، تنگی نفس شدید و ناتوان کننده به وجود میآید.
یکی دیگر از علائم بیماری چسبندگی ریه کاهش وزن عجیب است. از دیگر علائم بیماری فیبروز ریوی میتوان به خستگی، درد عضلات و مفاصل اشاره کرد. بهتر است بدانید که علائم فیبروز ریوی از فردی به فرد دیگر متفاوت است. برخی از افراد این بیماری را با شدت بیشتر و برخی دیگر با علائم متوسط آن را نشان میدهند. در برخی مواقع در اثر زخم فیبروز ریوی بافتهای اطراف آن و بین کیسههای هوا آلوئول ضخیم میشود. ضخیم شدن این بافت سبب سخت تر شدن انتقال جریان اکسیژن به جریان خون میشود.
چه عواملی سبب تشدید چسبندگی ریه میشوند؟
در معرض قرار گرفتن سموم خاص، پرتو درمانی، بعضی داروها و شرایط خاص پزشکی بیماری چسبندگی ریه ایجاد میشود. قرار گرفتن در معرض طولانی مدت با سموم و آلاینده ها سبب آسیب به ریه میشود. از سموم و آلاینده های مضر میتوان به الیاف آزبست، گرد ذغال سنگ، گرد و غبار فلزات سخت، گرد و غبار سیلیس اشاره کرد.
افراد مبتلا به سرطان ریه یا سینه که پرتودرمانی انجام داده اند با گذشت زمان متوجه نشانه هایی از آسیب درمان های تابشی خواهند شد. برخی از داروهای شیمیدرمانی و مواد مخدر به بافت ریه آسیب میزنند. یکی از دلایل ایجاد بیماری فیبروز ریوی قرار گرفتن در معرض ویروس ها و قرار گرفتن در معرض دود سیگار است. افرادی که به رفلاکس معده مبتلا هستند ممکن است به مرور زمان به بیماری فیبروز ریوی مبتلا شوند.
عوامل خطرناک موثر بر فیبروز ریوی
- سن: بیشتر افراد مبتلا به بیماری چسبندگی ریه افراد سالخورده و سن بالا هستند.
- جنسیت: مردان بیشتر از زنان در معرض ابتلا به بیماری چسبندگی ریه قرار دارند.
- سیگار کشیدن: افراد سیگاری بیشتر در معرض ابتلا به فیبروز ریوی قرار دارند.
- داشتن زمینه: فیبروز ریوی در بیماران مبتلا به آمفیزم اتفاق میافتد.
- مشاغل خاص: افرادی که در معدن یا ساخت و ساز و کشاورزی مشغول فعالیت هستند به دلیل قرار گرفتن در معرض آلودگی ها به ریه آنها آسیب وارد میشود. بنابراین خطر ابتلا به بیماری چسبندگی ریه در این افراد بیشتر است.
- درمانهای سرطان: درمان با پرتو درمانی در قفسه سینه و یا مصرف داروهای شیمیدرمانی خطر ابتلا به چسبندگی ریه را افزایش میدهند.
- عوامل ژنتیکی: برخی از انواع چسبندگی ریه در خانواده ها وجود دارند. بنابراین عوامل ژنتیکی در ایجاد فیبروز ریوی بسیار تاثیر گذار است.
عوارض جانبی چسبندگی ریه
یکی از عوارض جانبی فیبروز ریوی فشار خون بالا در ریه ها است. به طوری که فشار خون فقط بر روی شریان های ریه تاثیر گذار است. زمانیکه کوچکترین شریان ها و مویرگ ها با بافت اسکار فشرده شده ارتباط دارند. این امر سبب افزایش مقاومت در برابر جریان خون در رگ ها خواهند شد.
بیشتر بدانید: کنترل و تنظیم فشارخون با عرق بادرنجبویه
که در نهایت باعث افزایش فشار داخل رگ های ریه و بطن راست میشود. افزایش فشار خون ریوی بسیار خطرناک بوده و در بعضی مواقع مرگبار است. یکی از عوارض فیبروز ریوی اختلال قلب سمت راست است. این عوارض زمانی اتفاق میافتد که بطن چپ مسدود شده و سختتر از حالت معمول حرکت کند.
از دیگر عوارض فیبروز ریوی نارسایی تنفسی است. این عوارض معمولاً آخرین مرحله این بیماری به شمار میآید. زمانی که سطح اکسیژن خون به طرز وحشتناکی پایین بیاید نارسایی تنفسی ایجاد میشود. یکی دیگر از عوارض در طولانی مدت خطر ابتلا به سرطان ریه است.
تشخیص چسبندگی ریه
برای تشخیص این بیماری پزشک معالج از شما در رابطه با سابقه پزشکی و خانوادگی سوال هایی خواهد پرسید. همچنین از هرگونه قرارگرفتن در معرض آلودگی ها و مواد شیمیایی سوال پرسیده میشود. پزشک معالج ممکن است برای تشخیص فیبروز ریوی آزمایشات تصویربرداری را تجویز کند.
آزمایشهای تصویربرداری شامل اشعه ایکس و ترموگرافی کامپیوتری (سی تی اسکن) میباشند. با استفاده از تصویربرداری ساختار داخلی بدن و بافت ریه و میزان آسیب ریوی مشخص میشود. یکی دیگر از راه های تشخیص این بیماری اکوکاردیوگرام است.
بیشتر بدانید: تقویت و بهبود عملکرد قلب با گلاب
استفاده از امواج صوتی برای تجسم چگونگی کارکرد قلب است. با اکوکاردیوگرام پزشک معالج میزان فشار در سمت راست قلب شما را بررسی میکند. آزمایش گاز خون شریانی یکی دیگر از راه های تشخیص این بیماری است. این آزمایش از یک رگ در مچ دست گرفته میشود. در نهایت سطح اکسیژن و دی اکسید کربن را در نمونه اندازه گیری میکنند.